Prąd w domu i dla firm - Grupa ENERGA - sprzedaż i dostawa energii elektrycznej, prąd dla biznesu i gospodarstw domowych

 

• Zakładamy instalację elektryczną

Na co powinniśmy zwracać szczególną uwagę, gdy wyposażamy nowy dom w instalację elektryczną?
Prawidłowo wykonana instalacja elektryczna gwarantuje mieszkańcom bezpieczeństwo, dlatego powinien ją projektować, wykonywać i remontować elektryk posiadający odpowiednie uprawnienia. Instalacje elektryczne powinny być wykonane z zastosowaniem przewodów miedzianych z osobnym przewodem ochronnym. Przewody aluminiowe, których dziś już się nie stosuje, spotykane są jeszcze w starszych budynkach. Są one przestarzałe i mniej wytrzymałe, np. z czasem łatwo się kruszą.

Jakie warunki powinien spełniać projekt instalacji?
Projekt winien uwzględniać wydzielenie odpowiedniej liczby obwodów trójfazowych. Przeznaczone są one do zasilania urządzeń o dużym poborze energii, jak np. kuchenki elektryczne. Niezbędne jest zaplanowanie właściwej liczby obwodów jednofazowych, zasilających pralki, zmywarki do naczyń itp. – nawet jeśli nie wszystkie z tych urządzeń zamierzamy zainstalować w domu. Z czasem może się okazać, że będziemy zużywać coraz więcej energii elektrycznej, lepiej więc przygotować się na zwiększenie poboru mocy w przyszłości. W domu o powierzchni od 75 do 100 m kw. powinno się wykonać minimum 5-7 obwodów.

Niewielka ilość gniazd wtykowych może doprowadzić do przeciążenia instalacji.
Może się tak stać, jeśli do jednego gniazda przyłączymy zbyt dużą liczbę urządzeń. Aby temu zapobiec, wystarczy w pokojach zamontować 3 do 5 gniazd wtykowych, a w kuchni – 7 do 9. Ponadto gniazdka elektryczne w łazience powinny być szczelne. Nie wolno ich umieszczać w pobliżu wanny czy umywalki, w strefach ograniczonych przepisami.
W obwodach gniazd wtykowych zasilających pomieszczenia o zwiększonym zagrożeniu porażeniowym (łazienka, kuchnia) należy zainstalować wyłączniki różnicowoprądowe. W przypadku awarii w instalacji elektrycznej lub w trakcie przypadkowego kontaktu człowieka z napięciem – powodują one natychmiastowe odłączenie tych obwodów.

 

• Zabezpieczenia instalacji elektrycznej - bezpieczniki

Jedną z przyczyn pożarów domów i mieszkań bywa zastosowanie niewłaściwych bezpieczników w instalacji elektrycznej.
Częstą przyczyną pożarów jest zastosowanie niewłaściwych bezpieczników lub "naprawianie" ich poprzez wymianę rdzenia bezpiecznika na zwykły drut bądź gwóźdź. Takie zabiegi doprowadzają do przeciążenia instalacji, a w konsekwencji – do porażenia prądem i pożaru.

Kiedy trzeba wymienić bezpieczniki?
Jeżeli w wyniku przeciążenia bądź zwarcia bezpiecznik topikowy zabezpieczający obwód (na przykład odpowiadający za oświetlenie w domu) zostanie uszkodzony, nie wolno go naprawiać! Należy kupić nowy. Wyłączniki instalacyjne, nazywane bezpiecznikami automatycznymi, należy ponownie włączyć. Jeżeli nie jest to możliwe, również trzeba dokonać zakupu nowych bezpieczników. Koszty są niewielkie, a w zamian zapewniamy bezpieczeństwo sobie i swej rodzinie.

Jakie powinny być domowe zabezpieczenia?
Przede wszystkim wymagane jest zastosowanie odpowiednich zabezpieczeń przed przeciążeniami i zwarciami – w postaci bezpieczników topikowych, wyłączników instalacyjnych lub wyłączników nadmiarowoprądowych. Ponadto w domach stosujemy wyłączniki różnicowoprądowe. Potrafią one wykryć, że energia elektryczna płynie poza obwodem – na przykład przez ludzkie ciało, gdy dojdzie do porażenia. Wtedy automatycznie odłączają napięcie. Aby wyłączniki różnicowoprądowe skutecznie mogły nas chronić, musimy mieć prawidłowo wykonaną instalację elektryczną. Pamiętajmy jednak, by wyłączniki nadmiarowo- i różnicowoprądowe instalował elektryk posiadający odpowiednie uprawnienia. Samodzielne instalowanie zabezpieczeń może stać się przyczyną wypadku lub pożaru.
Jeżeli bezpieczniki często wyłączają obwody w wyniku ich zwarcia lub przeciążenia, należy rozważyć sprawdzenie całej instalacji. Powtarzające się przeciążenia mogą doprowadzić do poważniejszych awarii i pożaru. Nie zapominajmy, że jeśli dostrzeżemy tlącą się instalację – nie wolno gasić jej wodą. W tym przypadku wykorzystuje się gaśnice proszkowe i śniegowe. Natychmiast trzeba wyłączyć bezpieczniki i wezwać pogotowie energetyczne.

 

• Zabezpieczenia instalacji elektrycznej - gniazda wtykowe

20 proc. ofiar śmiertelnych porażeń prądem stanowią dzieci. Dlatego należy dbać o sprawność i odpowiednie zabezpieczenie instalacji elektrycznej. Powinniśmy również pomyśleć o zabezpieczeniu gniazdek elektrycznych, które znajdują się w każdym pomieszczeniu. Bardzo wiele dzieci ulega porażeniom wkładając różnorakie przedmioty w otwory gniazdka.

Jak należy zabezpieczyć gniazdko?
Do wyboru mamy kilka możliwości. Możemy kupić zaślepkę na gniazdka. Dziecko nie zdoła jej wyciągnąć, ponieważ do otwarcia zaślepki konieczne jest użycie kluczyka, w który jest wyposażona. W sprzedaży dostępne są również proste gniazda z uchylną odsłoną. Ale te stanowią utrudnienie tylko dla najmłodszych dzieci, kilkunastomiesięczny maluch już sobie z nimi poradzi. Warto się zastanowić nad zakupem gniazd z fabrycznymi zaślepkami. Są one tak skonstruowane, by uniemożliwić włożenie jakiegokolwiek przedmiotu tylko w jeden otwór gniazdka. Nie można również wsunąć w nie miękkich drutów i innych elastycznych przedmiotów. Wybór jest duży, a rozmaita estetyka gniazd pozwala dobrać wzór odpowiedni do różnego typu pomieszczeń.

A czy warto korzystać z zaślepek, które świecą po włożeniu do gniazdka?
W tym przypadku zdania są podzielone. Z pewnością dzieci obawiające się samotnego przebywania w ciemności ucieszą się z podobnego rozwiązania. Ale zabawka w gniazdku może je zachęcać do eksperymentowania z prądem.

Gniazdka w łazience również stanowią zagrożenie.
Tylko wówczas, gdy niewłaściwie się z nich korzysta. Gniazda w pomieszczeniach takich jak łazienka, kuchnia czy garaż powinny być zabezpieczone przed wodą. Przeznaczone do tego gniazda hermetyczne i bryzgoszczelne kosztują już od kilku złotych, a są bardzo skuteczne. Pamiętajmy również, że zgodnie z Prawem budowlanym obwody w tych pomieszczeniach muszą być dodatkowo zabezpieczone wyłącznikami przeciwporażeniowymi.

 

• Naprawa instalacji elektrycznych

Instalacje elektryczne są bardzo trwałe i bezpieczne, ale ich użytkowanie wymaga ostrożności oraz okresowej konserwacji. Prawidłowo eksploatowana instalacja przez wiele lat może działać bezawaryjnie.

Jeśli chcemy się dobrze przygotować do modernizacji lub naprawy instalacji elektrycznej, warto zgromadzić w jednym miejscu wszystkie ważne dokumenty. Należą do nich przede wszystkim opisy montażu obwodów (najlepiej wraz z fotografiami instalacji przed zakryciem tynkiem) oraz dokumentacja powykonawcza. Dorośli domownicy powinni też znać lokalizację wyłącznika głównego oraz zabezpieczeń obwodów.

O układzie przewodów elektrycznych w domu warto pamiętać także podczas prac remontowych. Wiercąc dziurę w ścianie bądź wbijając w nią gwóźdź – możemy uszkodzić znajdujący się pod tynkiem przewód. Jeśli do tego dojdzie, grozi nam porażenie prądem. Konieczna może być również wymiana instalacji wymagająca kucia ścian. Jeśli jest już za późno na sporządzenie odpowiedniej dokumentacji, warto zaopatrzyć się w urządzenie pozwalające wykryć przewód elektryczny w ścianie.

Uszkodzoną instalację elektryczną naprawiać powinien wyłącznie wykwalifikowany elektryk, posiadający wszystkie niezbędne uprawnienia. Próby samodzielnego usuwania usterek często kończą się porażeniem prądem. Nie powinniśmy sami zajmować się naprawą przewodów, puszek łączeniowych czy gniazdek elektrycznych. Właśnie podczas takich z pozoru prostych prac dochodzi do wielu wypadków.

Na co dzień warto przygotować w jednym miejscu zapas bezpieczników. Wymieniając je, zadbajmy jednak o to, by za każdym razem spełniały te same normy bezpieczeństwa. Niedopuszczalna jest wymiana bezpieczników na nowe o innych wartościach bądź uzupełnianie starych drutem lub gwoździem. Taka nieuprawniona ingerencja doprowadziła już do wielu pożarów z powodu przeciążenia instalacji elektrycznej. W ich wyniku całe rodziny traciły dach nad głową.

Instalacje elektryczne są bezpieczne, jeśli rozsądnie z nich korzystamy. Nie zapominajmy o ostrożności, a nic złego nam się nie przydarzy podczas ich użytkowania.

 

• Pożar instalacji elektrycznej

W jakich okolicznościach dochodzi do pożarów będących wynikiem uszkodzenia instalacji elektrycznej?
Pożary wywoływane przez urządzenia bądź instalacje elektryczne są najczęściej wynikiem nieszczęśliwego zbiegu okoliczności. Niektórzy odbiorcy, próbując ominąć zabezpieczenie, zakładają stałe metalowe zwory w miejsce bezpieczników. Dochodzi wówczas do przeciążenia, a w rezultacie do przegrzania przewodów i zwarcia. Stanowi to poważne zagrożenie pożarowe, jeśli do przegrzania i zwarcia przewodów dojdzie np. przy belce stropowej lub w pobliżu innych łatwopalnych elementów budowlanych. Przyczynę pożarów stanowi również praktykowany - mimo licznych ostrzeżeń i pouczeń - zwyczaj ustawiania kuchenek elektrycznych bezpośrednio na drewnianych meblach, a także pozostawianie bez dozoru włączonych żelazek i niesprawnych grzejników. Powodem pożaru mogą być także uszkodzone lub naprawiane w niewłaściwy sposób urządzenia elektryczne.

Jak można zapobiec pożarom instalacji elektrycznej?
W starych mieszkaniach, szczególnie w takich, gdzie od wielu lat nie dokonano remontu instalacji, nie należy podłączać do prądu dużej ilości urządzeń elektrycznych. Instalacja w starych budynkach obliczona była na znacznie niższy pobór mocy. Kiedy ją projektowano, w użyciu były tylko urządzenia elektryczne o niskim poborze mocy, na przykład żarówki i radia. Zawsze gdy decydujemy się na podłączenie do sieci nowych urządzeń, zapytajmy administratora domu, a najlepiej fachowca-elektryka, czy jest to możliwe i bezpieczne. Podczas remontu najlepiej zdecydować się na wymianę instalacji. Pamiętajmy jednak, że dokonać tego może tylko koncesjonowany zakład instalatorski.

Co należy zrobić, gdy dojdzie już do pożaru instalacji?
Przede wszystkim trzeba odciąć dopływ prądu – jeśli to możliwe, wyjąć wtyczkę z gniazdka, wykręcić bezpieczniki. Dopiero potem można przystąpić do gaszenia ognia. Natychmiast należy poprosić kogoś o wezwanie Straży Pożarnej i Pogotowia Energetycznego.

 

• Groźne przepięcia

Czy można zabezpieczyć się przed przepięciami?
Przepięcia w elektroenergetycznych sieciach zasilających pojawiają się na skutek wyładowań atmosferycznych oraz operacji łączeniowych. Są zjawiskiem nieuniknionym. Urządzenia spółki ENERGA-OPERATOR SA Oddział w Kaliszu chronione są na poszczególnych poziomach napięć w ten sposób, aby przepięcia były ograniczane do wartości, które nie stanowią zagrożenia dla izolacji urządzeń. Najbardziej efektywną metodą uzyskania skutecznej ochrony przeciwprzepięciowej jest instalowanie ograniczników przepięć w możliwie bliskim sąsiedztwie chronionych urządzeń.

Jak możemy zabezpieczyć dom i mieszkanie przed skutkami przepięć?
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - nakłada na inwestora wznoszonego budynku obowiązek stosowania w wewnętrznych instalacjach elektrycznych ochrony przeciwprzepięciowej. Właściwy dobór ograniczników przepięć, w tym zwłaszcza określenie miejsca ich zainstalowania, zależy od wielu czynników zewnętrznych i wewnętrznych. Dlatego wskazane by było, aby problem ten rozwiązał fachowiec. Nie wolno zapominać o ochronie odgromowej budynków, której zadaniem jest odprowadzenie prądu piorunowego od punktu uderzenia do ziemi.

Czy to wystarczy, by czuć się bezpiecznie?
Jeżeli budynki jedno- czy wielorodzinne posiadają dobrze zaprojektowaną i wykonaną instalację odgromową oraz przeciwprzepięciową, mieszkańcy tych obiektów mogą spać spokojnie. Jednak zdecydowana większość budynków takiej ochrony nie posiada. Wówczas jedyną formą ochrony przed falą przepięciową podczas burzy pozostaje odłączenie wszystkich urządzeń od sieci elektrycznej poprzez wyciągnięcie wtyczki z gniazdka. Pamiętajmy, że fala przepięciowa, będąca wynikiem wyładowania atmosferycznego, może przedostać się do naszych mieszkań także poprzez sieć telekomunikacyjną, teleinformatyczną, telewizji kablowej czy poprzez antenę telewizyjną. Warto mieć to na uwadze, zwłaszcza podczas gwałtownych burz.

 

• Instalacje odgromowe

Bezpośrednie uderzenie pioruna w obiekt, który nie został prawidłowo zabezpieczony może spowodować znaczne straty. Dlatego nawet niskie budynki powinny być wyposażone w profesjonalną instalację odgromową.

Chociaż prawo budowlane nie nakłada na właścicieli małych domów obowiązku wyposażenia budynku w instalację odgromową, nie powinniśmy rezygnować z jej zamontowania. W roku 2005 przekonali się o tym mieszkańcy Konina. Piorun uderzył tam w niski blok mieszkalny, otoczony wieżowcami. Odłupane fragmenty elewacji, wielkości nawet kilkudziesięciu centymetrów, posypały się na chodnik. Na szczęście nikt nim wówczas nie szedł, bo inaczej z pewnością doszłoby do wypadku.

Instalacja odgromowa konieczna jest w przypadku domów wykonanych z materiałów łatwopalnych (np. krytych słomą, gontem lub trzciną). W przypadku pozostałych budynków ważna jest jednak nie tylko ich wysokość, ale i lokalizacja. Jeśli bowiem dom usytuowany został z dala od innych zabudowań, samotnie na otwartej przestrzeni lub na wzgórzu – koniecznie powinniśmy wyposażyć go w piorunochron. Niewielkim kosztem możemy się zabezpieczyć przed konsekwencjami wyładowań atmosferycznych. Wystarczy założyć instalację odgromową.

Decydując się na taką inwestycję, pamiętajmy o kilku ważnych zasadach. Instalacja odgromowa powinna obejmować nie tylko szczyt dachu, ale całą jego konstrukcję (montuje się ją wzdłuż kalenicy i na bocznych krawędziach połaci dachowej). Z instalacją należy połączyć wszystkie znajdujące się na dachu przedmioty wystające ponad jego powierzchnię – anteny, wierzchy i nasady kominowe, wywietrzniki itp. Przewody odprowadzające, które zapewniają przepływ prądu w przypadku uderzenia piorunem, należy montować po przekątnej w narożnikach budynku. Powinny być przynajmniej dwa takie przewody na obiekcie chronionym instalacją odgromową. Warto też skonsultować ze specjalistą konstrukcję uziomu, czyli umieszczonych w ziemi metalowych elementów, umożliwiających rozproszenie energii wyładowania. Niekiedy wybór właściwej konstrukcji wymaga przeprowadzenia szczegółowej kontroli budynku.

Pamiętajmy! Wyładowanie atmosferyczne wyzwala energię elektryczną o dużej sile. Jeśli nie zostanie ona odprowadzona do ziemi poprzez połączony z instalacją metalowy przewód, może zniszczyć elementy konstrukcyjne budynku lub wzniecić pożar. Inwestując w instalację odgromową, zapewniamy bezpieczeństwo sobie i swoim bliskim.